Жеңиш чокусу
07 май 2026
Жеңиш чокусуна биринчи чыгууга катышкандар: Леонид Гутман, Александр Сидоренко, Евгений Иванов.
1937
1937-жылдын сентябрь айында төрт альпинисттен турган топ (И. Черепов, В. Мухин, Н. Попов, В. Рацек) Сталин Конституциясы чокусуна (5284 м) чыгышкан. Анын чокусунан алар Жеңиш чокусун көрүшкөн.
1938
Август Летавет 1938-жылы Жеңиш чокусуна биринчи экспедицияны жетектеген (бийиктигин жаңылыш түрдө 6960 м деп аныктаган). Жеңиш чокусуна биринчи чыгууга катышкандар: Леонид Гутман, Александр Сидоренко, Евгений Иванов. Бийиктиктин жаңылыш аныкталышы (6960 м) чыгуу фактысынын ишенимдүүлүгүнө күмөн жараткан, бирок 1956-жылы Абалаковдун тобунун кайра чыгышы 1938-жылдагы чокудан тартылган сүрөттөрдү салыштырууга мүмкүндүк берип, чокуга биринчи команда жеткенин тастыктаган. Чокунун аталышы 3 жолу өзгөргөн: ВЛКСМдин 20 жылдыгы чокусу (1938), Аскердик топографтар чокусу (1943), Жеңиш чокусу (1943).
1943
1943-жылы П. Н. Рапасовдун командачылыгындагы аскердик-топографиялык отряд Жеңиш чокусу аймагында топографиялык түшүрүү жүргүзүп, анын жүрүшүндө Р. Забиров Жеңиш чокусунун так бийиктигин — 7439 м деп аныктаган.
1949–1955
1949-жылы Алма-Атадан келген альпинисттер тарабынан Жеңиш чокусунун түндүк капталы аркылуу чыгууга аракет жасалган. Экспедициянын жетекчиси — Евгений Колокольников. 5640 м бийиктикке жеткенден кийин кар көчкүдөн улам экспедиция токтотулган.
1955-жылы Жеңиш чокусуна эки экспедиция өткөрүлгөн: 1) Казакстандык экспедиция (жетекчиси Евгений Колокольников), 23 катышуучу, алардын 16сы чыгууга уруксат алган, маршрут чыгыш кырка боюнча болгон. 2) Өзбекстандык экспедиция (жетекчиси Владимир Рацек), маршрут түндүк кыры боюнча болгон. Акклиматизациясыз ылдам «альпиялык» чыгуу стилин тандаган эки команда тең кар бороонго кабылып, чокуга жете алган эмес. Казакстандык командада 4 адам ооруп калгандыктан артка кайтып, 12 адам штурмдук топто калган; алардын 11и каза болгон. Урал Усенов гана аман калган.
1970
1970-жылы Кыргызстандан үч альпинист: Владимир Кочетов, Анатолий Балинский жана Евгений Стрельцов В. Галкиндин жетекчилигиндеги Москвадагы «Буревестник» экспедициясынын курамында Жеңиш чокусуна чыгышкан.
